Opin vísindi

Ólögmæt dreifing örvandi lyfseðilsskyldra lyfja meðal unglinga í 10. bekk

Ólögmæt dreifing örvandi lyfseðilsskyldra lyfja meðal unglinga í 10. bekk


Title: Ólögmæt dreifing örvandi lyfseðilsskyldra lyfja meðal unglinga í 10. bekk
Alternative Title: The diversion of prescribed stimulant medications of 10th graders in Iceland
Author: Kristófersson, Gísli
Arnarsson, Ársæll
Heimisson, Guðmundur
Sigurðardóttir, Dagbjörg
Date: 2017-12-06
Language: Icelandic
Scope: 5
University/Institute: Háskólinn á Akureyri
Department: Deild heilsueflingar, íþrótta og tómstunda
Series: Læknablaðið; 103(12)
ISSN: 0023-7213
DOI: https://doi.org/10.17992/lbl.2017.12.164
Subject: Unglingar; ADHD; Lyfseðlar; Lyfjamisnotkun; Diversion; Stimulants; ADHD; Adolescents; Læknisfræði (allt)
URI: https://hdl.handle.net/20.500.11815/2637

Show full item record

Citation:

Kristófersson , G , Arnarsson , Á , Heimisson , G & Sigurðardóttir , D 2017 , ' Ólögmæt dreifing örvandi lyfseðilsskyldra lyfja meðal unglinga í 10. bekk ' , Læknablaðið , bind. 103 , nr. 12 , bls. 537-541 . https://doi.org/10.17992/lbl.2017.12.164

Abstract:

 
Inngangur: Athyglisbrestur og ofvirkni (ADHD) er taugaþroskaröskun sem kemur yfirleitt fram fyrir 7 ára aldur. Örvandi lyf eru mikið notuð til meðhöndlunar á þessum kvilla hér á landi, en fela í sér hættu á ávanabindingu, misnotkun og lyfjaflakki, það er að þau séu notuð af öðrum einstaklingi en þeim sem læknir skrifaði lyfseðil fyrir. Þessari rannsókn var ætlað að svara því hversu algengt slíkt lyfjaflakk væri meðal unglinga á Íslandi. Efniviður og aðferðir: Hér er byggt á gögnum sem safnað var í íslenskum hluta ESPAD-rannsóknarinnar (European School Survey Project on Alcohol and Other Drugs) um vímuefnaneyslu 10. bekkinga. Niðurstöður: Af 2306 nemendum sem tóku þátt í könnunni sögðust 91% (2098) aldrei hafa fengið slík lyf uppáskrifuð en 9% (208) sögðu svo vera. Strákar voru rúmlega helmingi líklegri til að hafa fengið örvandi lyf uppáskrifuð en stúlkur. Tæplega 18% unglinganna í könnuninni kvaðst hafa dreift lyfjunum sínum til annarra með einhverjum hætti. Þeir unglingar eru einnig margfalt líklegri til að sýna af sér annars konar áhættuhegðun. Umræða: Lyfjaflakk örvandi lyfja á meðal 10. bekkinga á Íslandi er algengt miðað við erlendar rannsóknir þar sem hlutfallið er nær 5-10%. Á sama tíma sýna niðurstöðurnar fram á mikilvægi þess að vandað sé til verka hvað varðar aðbúnað og umgjörð slíkar notkunar því til mikils er að vinna, bæði fyrir barnið sjálft og þá sem komast á ólöglegan hátt yfir lyfin og neyta þeirra.
 
Introduction: ADHD is a neurodevelopmental disorder that usually surfaces before seven years of age. Stimulants are commonly used medications for the treatment of this disorder in Iceland, but they carry with them a significant risk of both abuse and diversion – i.e. when it is used by an individual other than it was prescribed for by a physician. The purpose of this study was to estimate the prevalence of diversion amongst Icelandic adolescents. Material and methods: This study is based on data collected in the Icelandic portion of the European School Survey Project on Alcohol and Other Drugs (ESPAD) focused on the drug and alcohol use of 10th graders in Europe. Results: Of the 2,306 students that participated in the study 91% (2,098) claimed they had never been prescribed stimulant medications while 9% (208) claimed they had. Boys were twice as likely to get a stimulant prescription compared to girls. Almost 18% of the participants that had been prescribed simulants said they had at some point in time diverted their stimulant medication. Conclusion: The diversion of stimulants by 10th graders in Iceland is quite common compared to studies from other countries where the prevalence is closer to 5-10%. These findings demonstrate the importance of carefully overseeing stimulant use of adolescents, for the benefit of both those who divert as well as those diverted to.
 

Files in this item

This item appears in the following Collection(s)